نويسندگان

به نام خداوند جان و خرد

جزوه درس سازمانهای پولی و مالی

 

 

استاد :

دکتر قاسم زاده

 

 

 

سید حمزه مرتضوی خرداد 1390

WWW.MORTAZAVI90.PERSIANBLOG.IR

 


 

سازمانهای پولی و مالی

 

تعریف : سازمانهایی که دارایی اصلی آنها دارایی های مالی یا تعهداتی مانند اوراق سهام ، اوراق قرضه و وامها به جای دارایی های حقیقی نظیر ساختمانها ، ابزار یا مواد خام باشد .

 

اهداف :

 1 – فراهم آوردن وسیله یا نقش پرداخت کننده بین افراد واجد شرایط یا انتقال وجوه از قرض دهنده به قرض گیرنده را ممکن می سازد .

2 – از طریق وساطت کمک می کند تا شکاف بین قرض دهنده و قرض گیرنده رابا ایجاد بازارهایی برای اوراق بهادار و انواع آن یکی برای قرض دهنده و دیگری برای قرض گیرنده پر نماید .

نکته : در کشورهای پیشرفته این سازمانها بسیار متنوع است اما در ایران فقط بانکهای تجاری ، صندوق های پس انداز و موسسات اعتباری این نقش را بر عهده دارند .

 

انواع سازمانهای پولی و مالی بین المللی :

 

الف : بانکهای توسعه چند جانبه : همکاری بانک با تمام کشورها به ویژه کشورهای در حال توسعه .

هدف : کمک به توسعه اقتصادی ، اجتماعی کشورهای در حال توسعه از طریق اعطای وام ، کمک فنی ، سرمایه گذاری و مشورت در برنامه ریزی .

ویژگی : هزینه کردن این وام ها کم و بیش بایستی تابع مقررات دیکته شده از سوی وام دهنده باشد .

بانک بین المللی ترمیم و توسعه ( بانک جهانی )

بانک های توسعه منطقه ای : شامل بانک توسعه آفریقا ، بانک توسعه آسیا ، بانک ترمیم و توسعه اروپا ، گروه بانکهای توسعه آمریکا .

نظریه های موجود برای رفه موانع یا گسترش دامنه فعالیتهای این بانکها

- نظریه نئولیبرالیسم :

ویژگی : آزادی اقتصاد و تجارت

کارآفرینی و مهارتهای فردی

مالکیت خصوصی توانمند

کاهش نقش تولید

سازمانهای پولی و مالی _ جلسه دوم

 

 

بانک بین المللی ترمیم و توسعه

 

چگونگی تاسیس : این بانک به صورت یک موسسه مالی وابسته به بانک جهانی است اساس نامه آن در سال 1945 توسط نمایندگان 45 کشور در شهر واشنگتن امضاء و به اجرا در آمد .

اهداف : نسبت به بازسازی و ترمیم ویرانیهای جنگ جهانی دوم

شرایط : برای تولید ، برای تضمین بانک مرکزی و به بخش خصوصی هم وام نمی دهد .

دامنه فعالیتها :

1- طی 10 سال اول به بازسازی کشورهای آسیب دیده از جنگ  

2- از بدو تاسیس تا کنون حدود 400 میلیارد دلار وام در اختیار کشورهای عضو قرار داده است ( تا 2007 )

* بخش کشاورزی با 77 میلیارد دلار بالاترین سهم را داشته ، حمل و نقل با 56 میلیارد دلار ، نیرو و سوخت با 55 میلیارد دلار

 

ساختار تشکیلاتی :

1- هیات رئیسه : رکن اصلی تصمیم گیری است و هر کشور یک نماینده در این ساختار دارد .

2- هیات اجرایی : هیات اجرایی امور جاری بانک را از طریق اختیارات تفهیض شده بر عهده دارد . این اختیارات قابل تفهیض به دیگری نیست .

فعالیت هیات اجرایی : افزایش یا کاهش سرمایه بانک ، انتخاب اعضاء جدید ، تفسیر مفاد اساسنامه ، همکاری با سایر سازمانهای بین المللی ، توزیع سود سالیانه و تعیین حقوق و مزایای هیات اجرایی .

3- ریاست بانک : توسط هیات اجرایی انتخاب می شود .

نکته : از آغاز تا کنون همواره یک آمریکایی رئیس این بانک بوده است ( الزام نانوشته )

4 – دبیر خانه : شامل یک دبیر یا مدیر کل و چند معاون برای مدت 6 سال .

نکته : دبیر یا مدیر کل نماینده حقوق تشکیلات و ارشدترین عضو آن است .

5 – شورای مشورتی : شمال یک تیم 7 نفره از میان افراد دارای تخصص مالی برگزیده می شود .

6- محل بانک واردات مرکزی آنا

 

اهداف جدید : در اجلاس هزاره سوم با حضور 189 کشور این اهداف تفسیر و تعیین شد

1- ریشه کن کردن فقر مفرط و گرسنگی

2- دستیابی همگانی به آموزش و پرورش ابتدایی

3- توانمند نمودن زنان و برابر ساختن حقوق آنان با مردان

4- کاهش مرگ و میر کودکان

5- مبارزه با ایدز ، مالاریا و بیماریهای مهلک

6- حفظ محیط زیست

7-  بهبود همکاری برای توسعه از طریق کاهش موانع تجاری

8- تخصیص بخش خصوصی برای سرمایه گذاری

 

سازمانهای پول یا بازارهای مالی

انواع بازار مالی

1- بازار پول : چنانچه در بازار مالی اوراق بهادار با سررسید کمتر از یکسال مبادله شود بازار پول نامیده می شود.

2- بازار سرمایه : چنانچه اوراق بهادار دارای سر رسید یکسال و بیشتر باشد بازار سرمایه نامیده می شود .

 

فعالیتهای عمده سازمانهای پولی و مالی

ویژه بانکها :

1- فعالیت ارزی : خرید و فروش ارز و ایجاد سود از طریق تفاوت نرخ خرید و فروش

2- فعالیت مالی : خرید و فروش اوراق بهادار مثل سهام و قرضه و مواردی ار این قبیل برای کسب در آمد و اعمال سیاستهای انبساطی و انقباظی که فقط از طریق بانکها انجام می شود .

3- فعالیت اعتباری : عمده ترین فعالیت بانکها در جامعه ما همین اعطای اعتبار به مشتریان و دریافت بهره است

پس انداز :

تعریف : بخشی از درآمد خانواده ها که صرف هزینه یا خرید کالا در زمان حال نمی شود .

نکته : در اقتصاد مدرن پس اندازها از طریق یازارهای مالی مانند بانکها ، موسسات اعتباری ، بورس اوراق بهادار و غیره نگهداری می شود .

روش های نگهداری پس انداز :

1- بانکها و موسسات اعتباری برای بهره وام

2- موسسات بیمه عمر و بیمه های پس انداز

3- پس انداز را وارد بورس ، اوراق بهادار ، خرید سهام شرکتها و دریافت سود سهام

4- خرید اوراق قرضه

 

انواع اوراق قرضه :

- اوراق قرضه سرمایه گذاری : جمع آوری پول برای کارهای عمرانی

- اوراق قرضه دولتی : بیمه برای تامین کسری بودجه

- اوراق قرضه بخش خصوصی : برای افزایش سرمایه کار تولید

- اوراق قرضه بانک مرکزی : برای کنترل حجم پول

5- خرید دارائیهای ثابت

نهادهای سپرده پذیری : بانکهای تجاری ، موسسات اعتباری ، صندوق اعتباری ، صندوق های بازنشستگی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی و مالی _ جلسه سوم

 

 

اهداف اولیه

 

در سال 1946 موضوع بازسازی خرابیهای ناشی از جنگ و نه توسعه . کشورهای در حال توسعه حاضر در این جلسه پیشنهاد دادن که اگر ارجهیت با بازسازی باشد برای توسعه منابعی نمی ماند لذا آمریکا در اساسنامه بانک روی توسعه تاکید نمود تا کشورهای آمریکای لاتین و دیگر کشورهای در حال توسعه عضویت را بپذیرند .

سهام داران عمده و سهم آنان از کل آراء

 

آمریکا : 18%  ژاپن : 8%  آلمان : 6%  فرانسه : 6%  انگلستان : 6%  کمترین سهام به 22 کشور آفریقایی که حدود 2% آراء را در اختیار دارند .

 

محدودیتهای عمومی و کلی بانک

 

1- اگر سیاستهایی را که جامعه مالی آنها را محافظه کارانه می داند پیگیری نکند اعتبار بالای خود را نمی تواند حفظ کند .

2- کشورهای غربی به خصوص آمریکا نفوذ فوق العاده ای برای سیاستهای بانک از طریق نظام رای دهی وزنی دارد .

3- بانک و بویژه کارکنان آن در مقابل تغییر گاهی واکنش نشان می دهند حتی اگر بوسیله مقامات ارشد پیشنهاد شود.

 

مبانی پرداخت وام

 

1- تعدیل ساختاری

2- حمایت از اصلاحات سیاستها و نهادهای اقتصادی کشور وام گیرنده .

3- تغییرات نهادهایی مانند خصوصی سازی و مالکیت خصوصی .

4- تعدیل بخشی.

 

ایدئولوژی بانک بر اساس ارجهیتهای نئولیبرالیسم گردش می کند

 

1- نیروهای بازار برای دستیابی به کارآمدترین راه حل برای مشکلات ناشی از کمیابی اقتصادی کافی است .

2- راه حل اصلی برای رشد اقتصادی مکانیزم بازار است .

3- راه حل دیگر کنار نهادن کنترل دولت بر اقتصاد است .

4- سیاستهای اقتصادی باید با هدف آزاد سازی اقتصاد در داخل و افزایش تماس با محیط خارج باشد این سیاستها  شامل کنترل قیمت ، نحوه واردات ، ایجاد فضای مناسب برای سرمایه گذاری داخلی و خارجی و ثبات اقتصادی   و تشویق صادرات .

5- توسعه نیافتگی ناشی از کمبود سرمایه و پس انداز است زیرا رشد سریع با کمبود منابع و کمیابی سرمایه و پس انداز و جریان ارز محدود می گردد .

6- اقتصاد علمی است که ارزشها در آن نقشی ندارد و یک راه حل جهانی برای همه مشکلات اقتصادی وجود دارد .

7- تا امروز هیچ یک از کوشش های بشری برای رد قانون عرضه و تقاضا موفق نبوده است .

8- بانک جهانی با ایدئولوژی سرمایه داری خود همواره یک نهاد سرمایه داری با تعهد نسبت به تجارت آزاد و بهینه سازی جریان سرمایه و حمایت از فعالیت اقتصادی آزاد بوده است .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی و مالی _ جلسه چهارم

 

 

اوراق بهادارو بازارهای سرمایه گذاری

 

تعریف اوراق بهادار : سندی که مالک آن را در رابطه با گردش وجه نقد در آینده صاحب حق می سازد .

نکته : اوراق بهادار می تواند نمایانگر ادعای مالکان به یک دارایی مانند سهمی ازسهام سازمانها یا مدعی باز پرداخت وجوه ارائه شده بابت آن باشد .

 

انواع اوراق بهادار :

 

1- اوراق بهادار بازار پول : ویژگی ها و انواع آن

الف- اوراق یا اسناد خزانه : 

- این سند توسط دولت منتسر می شود و دارای تاریخ سررسید 3 تا 6 ماه می باشد .

- دارای بهره مشخص نیست .

 

ب- اوراق و اسناد بهادار قابل انتقال :

- نوعی دین مبتنی بر     است که بوسیله شرکتهای بزرگ و تاریخ سر رسید تا 270 روز است .

 

ج- گواهی سپرده قابل تبدیل :

نوعب تعهد کتبی است توسط بانک مبنی بر پرداخت یک سپرده گذار در مقابل تعهداتش که دارای تاریخ سررسید بین 3 ماه تا 3 سال است و دارای نرخ بهره ثابت

 

2- اوراق بهادار بازار سرمایه :

اوراقی است با تاریخ سر رسید بلند مدت و یا بدون سر رسید که بیشتر بوسیله دولتها و شرکتها منتشر می شود .

انواع :

- آنهایی که بیانگر منافع مالکان سهام بوده و به عنوان سرمایه شناخته می شود .

- آنهایی که بیانگر بدهی هایست که بوسسیله شرکتهای بزرگ منتشر می شود .

نکته : بدهی بازار سرمایه ابزاری است که بوسیله آن استقراض کننده متعهد می گردد تا مبلغ اسمی تعهد را در تاریخ سررسید باز پرداخت نماید .

علت وجودی اوراق بهادار بازا سرمایه :

از آنجایی که بانکها نمی توانند به تنهایی به عنوان یک ابزار مالی عمل کنند بازارهایی برای خرید و فروش این نوع اوراق تشکیل شده است و شامل اوراق قرضه و اسناد قرضه است . ( سیاستهای مالی را دولت تعیین می کند ولی سیاستهای پولی را بانک مرکزی )

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی و مالی _ جلسه پنجم

 

 

 

نهادهای مالی اتحادیه اروپا ( اتحادیه اقتصادی پولی اروپا )

 

1- کمیسیون اروپا

وظایف :-  مسئولیت اداره فعالیتهای روزمره اروپا

- مسئولیت تضمین اجرای درست پیمان رم

2- شورای وزیران

وظایف : سیاستگذاری اتحادیه ، اتخاذ تصمیمات عمده اتحادیه ، تعیین قوانین و دستورالعملها

3- پارلمان اروپا

تعداد اعضاء در سال 2004 ، 732 نفر از 25 کشور که نماینده بیش از 100 حذب سیاسی بودند .

وظایف : روی چگونگی تعیین سیاستها ، قوانین و مقررات کشورهای عضو کار می کند .

4- دیوان قضایی

وظایف : رسیدگی و حل و فصل مسائل حقوقی و قضایی کشورهای عضو

نکته : قدرت دیوان قضایی بیشتر از قدرت قوه قضاییه تک تک کشورهای عضو است و این قدرت مرتب رو به فزونی است .

سیاستهای پولی مالی اتحادیه اقتصادی اروپا

نکته : اتحادیه پولی مهمترین توافقنامه این نهاد است و واحد پولی آن یورو است که در ژانویه 1991 رایج گشت و جایگزین ثابت و برگشت ناپذیر پولهای رایج کشوهای عضو شد .

نکته : این اتحادیه بر فعالیتهای همه بازرگانان فعال در اتحادیه اروپا تاثیر گذار است

نکته : 12 کشور به واحد پولی اروپا به طور کامل پیوستند که منطقه یورو نامیده می شود

نکته : 3 کشور عضو اتحادیه ( دانمارک ، انگلیس و سوئد ) به علل متعددی از پیوستن به پول واحد اروپا خودداری کردند که همچنان موضوع مورد بحث و اختلاف این سه کشور است .

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی و مالی _ جلسه ششم

 

 

مناسبات ایران با سازمانهای پولی مالی بین المللی

 

صندوق بین المللی پول

1- قبل از انقلاب

عضویت در سال 1324 . اخذ وام از این صندوق فقط در اختیار بانک مرکزی است . سرمایه ایران در این

صندوق ابتدا 25 میلیون دلار تعیین شد که یک چهارم آن به طلا یا ارز و سه چهارم بقیه به ریال پرداخت شد .

نکته : طیق قانون طلای تحویلی به این صندوق جزء پشتوانه پول محسوب می شود .

تا سال 1351 ایران حدود 184 میلیون دلار وام دریافت کرد که باز پرداخت شد .

اعتراض ایران به نفوذ سیاسی آمریکا به صندوق

نکته : بعد از انقلاب قانون عملیات بدون بدون ربا تا مدتی مناسبات ایران را با این صندوق با ابهام روبرو ساخت

نکته : اخذوام با مجوز مجلس شورای اسلامی امکان پذیر بوده و هست .

نکته : از سال 57 تا 66 ایران به دلایل زیر تقاضای وام نکرد :

- چون دریافت وام همراه با توصیه هایی به دولت بود که به صلاح نظام نبود .

- چون دریافت وام نیازمند مجوز مجلس بود ، مجلس بارها تقاضا را رد کرد .

استفاده ایران از این صندوق بعد از انقلاب

در سال 67 مبلغی در حدود 71 میلیون دلار از حق برداشت ویژه و سپس مبلغی معادله 300 میلیون دلار وام دریافت شد .

 

سوالات مربوط به صندوق بین المللی پول

1- اگر سهمیه کشوری در صندوق بین المللی پول 100 میلیون دلار باشد اولاً این مبلغ چگونه پرداخت می گردد و ثانیاً بر اساس مقررات اولیه ، این کشور چه مبلغی در سال می تواند وام بگیرد ؟

2- ترتیبی را که کشورها می توانند حداکثر مبلغ مجاز را در سال نخست وام بگیرند را توضیح دهید ؟

3- کشورها در چه مبلغی در سال های بعد می توانند وام بگیرند و تا چند سال می تواند ادامه داشته باشد و ترتیبی که این کشورها می توانند حداکثر مبلغ مجاز در سال های بعد وام بگیرند را توضیح دهید ؟

4- کشورها چگونه و در چه زمانی می بایست بدهی خود را به صندوق باز پرداخت نمایند ؟

 

سوالات مربوط به برتن وودز

1- در نظام پولی برتن وودز سیستم نرخ ارز چگونه بود و چگونه ایجاد شد و چگونه حفظ گردید ؟

2- در این نظام کشورها کسری تراز پرداخت خود را چگونه اصلاح و چگونه تامین می کردند ؟

3- مقررات مربوط به قابلیت تبدیل پولها و محدودیتهای تجاری چگونه بود ؟

4- عملکرد نظام برتن وودز اولاً از لحاظ تعدیل عدم تعادل های اساسی و ثانیاً قابیلت تبدیل پولها و ثالثاً محدودیتهای تجاری چگونه بود ؟

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی و مالی _ جلسه هفتم

 

 

نهادهای پولی – مالی وابسته به بانک جهانی ( گروه بانک جهانی )

 

 بانک بین المللی ترمیم و توسعه .IBRD

 اتحادیه توسعه بین المللی .IDA

 موسسه تامین مالی بین المللی .IFC

 آزانس تضمین سرمایه گذاری همه جانبه .MIGA

 مرکز بین المللی حل و فصل اختلافات سرمایه گذاری .ICSID

عوامل رشد توسعه : اجتماعی ، سیاسی ، اقتصادی

ابزارها : تکنولوژی ، تقسیم کار و تجارت بین المللی .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی و مالی _ جلسه هشتم

 

اتحادیه اروپا _ اتحادیه اقتصادی و پولی اروپا

نهادهای مالی اتحادیه اروپا ( اتحادیه اقتصادی پولی اروپا )

 

1- کمیسیون اروپا

وظایف :-  مسئولیت اداره فعالیتهای روزمره اروپا

- مسئولیت تضمین اجرای درست پیمان رم

2- شورای وزیران

وظایف : سیاستگذاری اتحادیه ، اتخاذ تصمیمات عمده اتحادیه ، تعیین قوانین و دستورالعملها

3- پارلمان اروپا

تعداد اعضاء در سال 2004 ، 732 نفر از 25 کشور که نماینده بیش از 100 حذب سیاسی بودند .

وظایف : روی چگونگی تعیین سیاستها ، قوانین و مقررات کشورهای عضو کار می کند .

4- دیوان قضایی

وظایف : رسیدگی و حل و فصل مسائل حقوقی و قضایی کشورهای عضو

نکته : قدرت دیوان قضایی بیشتر از قدرت قوه قضاییه تک تک کشورهای عضو است و این قدرت مرتب رو به فزونی است .

سیاستهای پولی مالی اتحادیه اقتصادی اروپا

نکته : اتحادیه پولی مهمترین توافقنامه این نهاد است و واحد پولی آن یورو است که در ژانویه 1991 رایج گشت و جایگزین ثابت و برگشت ناپذیر پولهای رایج کشوهای عضو شد .

نکته : این اتحادیه بر فعالیتهای همه بازرگانان فعال در اتحادیه اروپا تاثیر گذار است

نکته : 12 کشور به واحد پولی اروپا به طور کامل پیوستند که منطقه یورو نامیده می شود

نکته : 3 کشور عضو اتحادیه ( دانمارک ، انگلیس و سوئد ) به علل متعددی از پیوستن به پول واحد اروپا خودداری کردند که همچنان موضوع مورد بحث و اختلاف این سه کشور است .

 

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی مالی – جلسه نهم

 

موسسات پولی مالی در ایران

 

بانکها : دولتی و خصوصی

عمده ترین فعالیت بانکها : فعالیت ارزی ، مالی و اعتباری .

مقررات بانکی :

1- بیمه سپرده ها

2- ورشکستگی و چگونگی آن :

در شرایطی پدید می آید که سرمایه بانک منفی باشد . بانکها از فعالیتهایی که ریسک بالایی دارند منع شده اند و موظف هستند حداقل سرمایه را همیشه در اختیار داشته باشند . در صورت عدم تامین حداقل بیمه می تواند فعالیتهای بانکهای تحت پوشش را متوقف سازد . با توقف فعالیت بانک ترتیبی اتخاذ می گردد که سپرده گذارها وجوه خود را دریافت نمایند و در صورت کسری بیمه برای بانکهای خصوصی تامین می کند . این امکان نیز وجود دارد که بانک بیمه کننده بانکهای دیگری را تشویق به خرید بانک ورشکسته نماید در چنین شرایطی سپرده گذارانی که وجوه خود را دریافت نکرده اند مجدداً بیمه میشوند .

 

بانک مرکزی

مهمترین وظایف :

1- انتشار اسکناس و سکه ها

2- بانکدار دولت : یعنی

- نگهدارنده کلیه حسابهای دولت و سازمانهای دولتی .

- مدیریت استقراض دولت از طریق فروش اوراق مشارکت .

- هدایت و مشاوره مالی دولت .

- مدیریت استقراض خارجی و چگونگی تقسیط آن .

- متولی طلا و ذخایر دولت .

3- بانک بانکها : بانک ها عموماً مشتری اصلی بانک مرکزی هستند .

اقدامات در این زمینه : در صورتی که بانکها با مازاد مواجه باشند در بانک مرکزی سپرده گذاری می کند و در صورتی که با مشکلات مالی موجه شدند از بانک مرکزی استقراض می کند .

4- حافظ ارزش پول ملی از طریق کنترل سطح قیمتها و نرخ تورم .

5- اتاق پایاپای اسناد بانکی : چک و اوراق بهادار دیگر که روزانه بین بانکها رد و بدل می شود از طریق این اتاق و زیر نظر بانک مرکزی انجام میشود .

6- هدایت سیستم پولی بر طبق سیاست پولی .

7- بانک مرکزی و پایه پولی .

تعریف پایه پولی : مجموعه اسکناس و مسکوک در جریان و ذخایر اضافی و قانونی بانکها همینطور طلا .

 

ساختار بانک مرکزی :

1- هیات عامل : مرکب از رئیس کل ، قائم مقام و سه نفر از معاونین که به پیشنهاد وزیر دارایی به رئیس جمهور معرفی شده و برای مدت 5 سال منصوب می شوند .

2- شورای پول و اعتبار : وظایف : نظارت بر امور پولی و بانکی کشور ، تنظیم سیاستهای بانک مرکزی.

3- هیات نظارت بر اندوخته اسکناس : وظایف : نظارت بر حسن اجرای ماده 5 بانکداری ، نگهداری اسکناس های چاپ شده ، نظارت بر محدود سازی اسکناسهای خرج از رده .

4- هیات نظارت : وظایف : رسیدگی به حسابها و تعهدات بانک مرکزی ، اظهار نظر درباره چگونگی اعمال تعهدات .

 

بانک مرکزی و عرضه پول

یکی از مهتمرین وظایف بانک مرکزی حفظ ارزش داخلی و خارجی پول است از طریق کنترل حجم پول .

 

ابزارهای تاثیر گذار بر این کنترل :

1- عملیات بازار باز : مداخله در خرید و فروش اوراق بهادار در بازار پولی .

2- نرخ تنزیل مجدد : بانکها وقتی به اشخاص قرض می دهند یا بهره می دهند میشود تنزیل وقتی بانک مرکزی به بانکها قرض می دهد میشود تنزیل مجدد . برای تنظیم سیاست دولت .

3- ذخیره قانونی : طبق قانون بانکهای تجاری موظفند درصدی از سپرده خود را بصورت ذخیره قانونی نزد بانک مرکزی یا نزد خود نگهدارند .

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سازمانهای پولی و مالی – جلسه دهم

 

 

قراردادهای پولی مختلف که در سیستم بانکداری اعمال می شود :

 

1- قرض الحسنه : عقدی است که به موجب آن بانک می تواند به عنوان قرض دهنده مقدار معینی از پول طبق ضوابط به افراد یا شرکتها واگذار نماید مشروط بر آنکه قرض گیرنده مثل و یا در صورت عدم امکان قیمت آنرا به قرض دهنده رد نماید .

2- مضاربه : قراردادیست که به موجب آن یکی از طرفین ( مالک ) عهده دار تامین سرمایه می گردد با قید اینکه طرف دیگر ( عامل ) با آن تجارت کرده در سود حاصله شریک باشد .

3- مشارکت مدنی : عبارتست از در آمیختن سهم الشرکه نقدی و یا جنسی شریک با سهم و شرکه نقدی و یا جنسی ( غیر نقدی ) بانک به نحوه مشاع برای انجام کار معینی در زمینه های تولیدی ، بازرگانی و خدماتی به مدت محدود و قصد انتفاع .

نکته : موضوع مشارکت مدنی بایستی ظرف یکسال خامته یابد و در مواردی که این قرارداد در امور تولیدی ، صنعتی ، معدنی ، کشاورزی و احداث مسکن باشد تا سه سال قابل افزایش است .

4- مشارکت حقوقی : عبارتست از تامین قسمتی از سرمایه شرکتهای سهامی جدید و یا خرید قسمتی از سهام شرکتهای سهامی موجود .

نکات مهم :

- بانکها می توانند در شرکتهای سهامی در حال تاسیس و نیز شرکتهای موجود به منظور ایجاد تسهیلات تا حداکثر 49% سهام را تامین نماید .

- بانکها فقط در شرکتهایی مشارکت می نمایند که نسبت سرمایه آنها با اعتصاب سهم مشارکت بانکها به کل منابع مالی شرکت کمتر از 30% نباشد .

5- سرمایه گذاری مستقیم : عبارتست از تامین سرمایه لازم جهت اجرای طرح های تولیدی ، عمرانی ، انتفاعی توسط یک یا چند بانک بدون مشارکت اشخاص حقیقی یا حقوقی غیر بانکی .

نکات مهم :

- بانکها تنها در مواردی می توانند اقدام به تاسیس واحد تولیدی یا سازمان خدماتی نمایند که امکان مشارکت حقوقی امکان پذیر نبوده ولی امکان سرمایه گذاری مستقیم بانکها با توجه به اولیت های برنامه های توسعه وجود داشته باشد .

- بانکها به هیچ وجه حق ندارند در تولید اشیاء تجملی و غیر ضروری سرمایه گذاری نمایند .

 

 

سازمانهای پولی و مالی – جلسه یازدهم

 

 

انتقادات وارد شونده بر سازمان تجارت جهانی

 

- سیاستهای خودرا به دولتها دیکته می کند .

- کورکورانه به دنبال تجارت آزاد با هر هزینه ای است .

- فقط به فکر منافع تجاری است .

- خیلی در اندیشه حفظ محیط زیست نیست .

- باعث بیکاری و گسترش شکاف بین فقیر و غنی می گردد .

- کشورهای کوچک در سازمان تجارت جهانی قدرت زیادی ندارند .

- کشورهای ضعیف مجبور به پیوستن به سازمان تجارت جهانی هستند .

 

انواع اتحادیه اقتصادی و سیاسی

به چهار شکل و روش عمده تشکیل می شود :

1- منطقه آزاد تجاری : تعرفه ها بین اعضاء لغو می شود اما تعرفه هایی بر واردات کشورهای غیر عضو معمول می گردد .

2- اتحادیه گمرکی : در این شکل از اتحاد اقتصادی کشورهای عضو یک تعرفه خارجی مشترک بر واردات از یک کشور منطقه آزاد تجاری یعنی کشورهای عضو آن اتحادیه برقرار می سازند .

3- بازار مشترک : این شکل از اتحاد اقتصادی علاوه بر اینکه یک اتحادیه گمرکی است موجب برداشته شدن محدودیتهای جا به جایی سرمایه و نیروی کار بین کشورهای عضو بازار می گردد .

4- اتحادیه اقتصادی کامل : در این شکل از اتحاد اقتصادی وحدت سیاسی مستحکمی بین کشورهای عضو وجود دارد به گونه ای که کشورهای عضو این اتحادیه از برخی عناصر مهم حاکمیت ملی خود صرفنظر می کند .

 

 

موفق و پیروز باشید

[ ۱۳٩٠/۳/۱٢ ] [ ٥:۳٠ ‎ب.ظ ] [ سید حمزه مرتضوی ]
درباره وبلاگ

زندگی زیباست چشمی باز کن / گردشی در کوچه باغ راز کن / هر که عشقش در تماشا نقش بست / عینک بدبینی خود را شکست / علت عاشق ز علتها جداست / عشق اسطرلاب اسرار خداست / من میان جسمها جان دیده ام / درد را افکنده درمان دیده ام / دیده ام بر شاخه احساسها / می تپد دل در شمیم یاسها / زندگی موسیقی گنجشکهاست / زندگی باغ تماشای خداست / گر تو را نور یقیق پیدا شود / می تواند زشت هم زیبا شود / حال من در شهر احساسم گم است / حال من عشق تمام مردم است / زندگی یعنی همین پروازها / صبح ها لبخندها آوازها شاد و پیروز باشید mortazavi1390@yahoo.com
آرشيو مطالب
امکانات وب